Sinds Jonas op school zit is ‘bij vriendjes spelen’ een nieuw thema. Hij probeerde het idee al vanaf de tweede week op ons uit: ‘mag ik bij Jelle spelen?’ ‘Mag Finn een keer bij mij spelen? Na enkele weken geduld en vaardig onderhandelwerk door de respectieve moeders had Jonas afgelopen dinsdag zijn eerste speelafspraak bij Jelle. Om drie uur zou hij met Jelle en zijn grootmoeder mee naar huis lopen om daar te blijven spelen tot een uur of vijf, of totdat ze er genoeg van hadden.

’s Morgens begon Jonas al bezorgd te vragen of hij bij Jelle moest spelen. En hoelang dan. En of ik ook mee ging. En of hij moest blijven slapen. En of Hannah mee ging. En of hij moest blijven eten. En of papa mee ging. En of oma mee ging. Bij het afscheid op school keek Jonas somber en hij zag akelig wit om de neus, ook al stelde de moeder van Jelle hem nog zo lief gerust.

Tijdens het middageten sloeg de paniek pas echt goed toe en eenmaal op het schoolplein culmineerde dit in luid brullen. Als snel stond er een zwermpje moeders en grootmoeders om Jonas, oma Henny en Jelle en zijn oma heen. ‘O ja, dat ken ik’ en ‘O nee, dat gaat zo niet de eerste keer.’ koerden ze. ‘Nee, de eerste keer moet je mee hoor, en dan maar kijken hoe het gaat.’ ‘Het kan best zijn dat hij daarna gelijk weer mee naar huis wil.’ en ‘Het is een kwestie van wennen.’ was de teneur. Oma Henny en de grootmoeder van Jelle hebben toen maar afgesproken om samen thee te drinken.

Om drie uur liepen Jonas en Jelle, met in hun kielzog twee grootmoeders en twee kleine zusjes naar het huis van Jelle. Daar doken de mannen elk een hoek in: Jelle ging met de lego, Jonas ging de speelgoedkratten leeghalen. Jelle liet nog een paar keer uitnodigend zien wat hij aan het maken was, maar Jonas toonde nauwelijks interesse. Toen oma Henny na de thee wilde opstaan klampte Jonas zich aan haar been vast. Ze zijn toen weer met zijn drieën naar huis gegaan.

Het is een kwestie van wennen, dat blijkt. De eerstvolgende keer nodigen we Jelle wel bij ons uit. Misschien kan hij ons laten zien hoe dat gaat, spelen bij een vriendje.

Op Jonas’ uitdrukkelijke verzoek mag hij dit weekend samen met Hannah bij opa Piet en oma Henny logeren. Hij heeft het er al dagen over. Vanochtend vroeg hoorde ik ze kwetteren tegen elkaar.
J: “We gaan logeren bij opa Piet en oma Henny hè.”
H: “Ja.”
J: “En Michiel hè”
H: “Ja.”
J: “In De Rijp hè.”
H: “Ja.”
J: “Ja, ik ga logeren bij opa Piet en oma Henny en jij mag met mij mee!”
H: “Ja!”

We hebben samen de logeertasjes ingepakt en na het zaterdagse ritueel van aankleden, op de fiets naar de bakker en vervolgens ontbijten ging Jonas veel te vroeg op de stoel voor het raam staan. Hoopvol vroeg hij: “Komen ze al bijna?”

Na twintig minuten kwamen ze inderdaad, Jonas schrok en klampte zich aan me vast terwijl Hannah haar grootouders opgetogen ontving. Toen we de auto van opa en oma inlaadden met al het kinderspul begon Jonas te huilen. Kennelijk wordt hij zich steeds meer bewust van wat afscheid nemen is. Hard huilend zat hij uiteindelijk op de achterbank in zijn autostoel. Hannah boog uit haar kinderstoel, pakte zijn hand stevig vast en zei troostend: “Samen stelen is samen stelen hè Jonas.”

Nog voor ze de (lange) Hamerstraat uit waren droogden Jonas’ tranen op. Op de Ceintuurbaan begon hij weer een beetje te kletsen. Net voordat ze de snelweg op reden pakte Hannah opnieuw zijn hand en vroeg “Gaat het weer een beetje Jonas?”

Hannah wilde in het kastje om het schaartje te pakken, maar Hannah mocht niet in het kastje en ook niet aan het schaartje.
Of Hannah wilde op de stoel staan en op de computer typen, maar Hannah mag niet op de stoel staan en ook niet aan de computer.

Wat het verbod ook was, het beviel Hannah matig en dat liet ze horen..

Sonja had een nieuwe speeltuin in de Watergraafsmeer ontdekt, op een steenworp afstand van ons oude huis. We hebben er afgesproken met Sonja en Britta en Jeppe en met Yaël en Boazje.

Sonja had niks teveel gezegd, het was een fantastische speeltuin, met mooie glijbanen en tunnels, een vlot, tunnels een heuse klimmuur en heuvels en klimpaadjes.

De kinderen gingen direct aan de slag. In volstrekt parallelle universa, dat wel. Voor een krentenbol klonterden ze even samen rond de picknicktafel om daarna weer allemaal een kant op te hollen. Geeft niet, ze waren heel blij en wij dus ook. Uiteindelijk hebben Boaz en Jonas een poos samen in een tunnelbuis (een rioolbuis volgens J, het riool is één van zijn grote fascinaties) gespeeld met een kiepauto vol zand.

Ik heb officieel een ochtendhumeur. Dat weet ik pas echt zeker nu ik kinderen heb.

Een moeder met ochtendhumeur is niet fijn voor kinderen. Zeker voor onze Jonas, die ’s ochtends meestal met zijn goede been uit bed stapt. Nee, die ’s ochtends onchristelijk vroeg altijd luid zingend met beide benen uit bed zwiept, klaar voor een lange dag praten.

Zodra ik één teen in de gang zet vliegt Jonas zijn kamer uit ‘Goedemorrrgen mama!’ schallend als een blije padvinder. Voordat ik de WC heb bereikt heeft hij al drie quizvragen uit zijn kleuterbrein op mij afgevuurd. Als ik met dikke ogen moeizaam begin aan het eerste antwoord, kwettert onze spreeuw van A tot Z door wat ik vertel. Vervolgens wil hij alles weten van wat ik daar slaperig sta uit te voeren voor de spiegel (gezicht wassen, crème smeren, sieraden om, föhnen etc.), hij wil ruiken aan al mijn potjes en flesjes. Intussen wurmt hij zich tussen mij en de wastafel in. Daarna kleed ik me aan, van commentaar voorzien door Jonas. Ook hierbij wringt hij zich het liefst tegelijk met mij in mijn kleren. Als ik niet onmiddellijk antwoord geef schakelt Jonas het volume op ‘MAMA LUISTER DAN NAAR ME, GEEF NOU ANTWOORD!’

Wanneer ik klaar ben en hem zwakjes verzoek om te gaan plassen, wassen en aankleden, luidt zijn antwoord ‘Nee’ of -op goede dagen- ‘Eerst Hannah!’ of ‘Ik moet er nog even over nadenken’. Met geen stok is hij ertoe te bewegen de dingen te doen die moeten.

Ziehier een uitgekiend recept voor onbeheerste schreeuwpartijen mijnerzijds, slaande deuren, halfbakken dreigementen, sancties zonder pedagogische verantwoording achteraf noch waarschuwing vooraf en pure bloeddorst. Het zal niet lang duren of Jonas wil bij de buren wonen (bij De Kindertelefoon nemen ze pas om 14:00 op).

Dinsdag was het weer zover. Toen ik weer enigszins tot bedaren was gekomen (’s avonds om zes uur) heb ik Jonas uitgelegd dat ik een ochtendhumeur heb en wat dat is. Dat het niet aan hem ligt, maar dat ik ’s ochtends vaak een beetje chagrijnig, slaperig en langzaam ben en nog niet zoveel zeg en dat hij me even alleen moet laten tot ik klaar ben in de badkamer omdat dat het daarna veel beter gaat.

Dat begreep hij héél goed. Ik zag het kwartje vallen.

Sindsdien is het al drie keer gebeurd dat Jonas een opdracht van mij (‘Hou op met Hannah molesteren’, ‘Houd één hand aan de leuning’, ‘Je gaat dat NU opruimen’) weigert en mij op een minzaam belerend toontje uitlegt ‘Ja maar mama, nu niet, dat komt namelijk, ik ben gewoon nog een beetje chagrijnig, je moet me gewoon maar even laten, dan gaat het daarna weer beter met me, enzovoort’.

GRRRR!

Ter ere van Alex’ verjaardag zijn we vanochtend naar Oud Valkeveen geweest. Het is een oud, groot speelpark in Naarden. Voor Alex en mij stond de naam symbool voor ‘Vergane Glorie’, maar dat bleek het niet meer te zijn. Ouderwets en kneuterig was het park nog wel. Het heeft een goede mix van het door sommigen verfoeide Georganiseerd Vermaak 🙂 en speeltoestellen. We hebben er een heerlijke ochtend gehad met zijn vieren.

We begonnen met een ritje in de draaimolen, daarna hebben we gesprongen op de trampolines, we hebben gegleden, geklommen, gewaterfietst, geachtbaand (!), geschommeld, gewipt en een rondje gereden in het treintje. Tussendoor hebben we gepicknickt met krentenbollen en Chocomel. Ik kreeg bijna heimwee naar zo’n griezelige Fruittella! Het weer was lekker, de kinderen waren in een goed humeur, bijna alle speeltoestellen waren ook geschikt voor kleine Hannah, kortom het was geslaagd. Toen we om 12.30 weggingen hadden we nog lang niet alles gezien en gedaan. Daar komen we voor terug!

Hier zijn de beelden

De laatste blogposts gingen vooral over Jonas. Die maakt inderdaad veel mee, maar Hannah ontwikkelt zich op het moment minstens zo snel, de weinige berichten over Hannah doen daar geen recht aan.

Hannah praat de hele dag, ze echoot al onze woorden na. Ze is op het kinderdagverblijf doorgeschoven naar de peutergroep waar ze kletst en puzzelt als een dolle. Ze is gek op schoonmaken (eerst washand lekker in de WC dopen, dan badkamer schoonmaken; zelfde procedé in de keuken: eerst vaatdoek in gootsteen soppen, dan het aanrecht aflappen, dan mijn gezicht).

Hannah is meer dan Jonas gericht op sociale situaties: interacties, gezichtsuitdrukkingen, emoties. We zien althans meer dat ze daarnaar kijkt en ze zegt daar ook meer over ‘Boos, boos’ zegt ze als ze bv bepaalde gezichten in de krant afgebeeld ziet, ze oefent ook zelf met boos kijken (behoorlijk indrukwekkend).

Wat me heeft verbaasd is dat Hannah de namen van de kinderen uit Jonas’ klas kent en de moeders/vaders/grootouders die de kindjes brengen herkent, ook op straat of in de speeltuin! Zo brulde Hannah gisteren: ‘Merel!’ toen de moeder van Merel in haar eentje langs liep. Ook van andere kinderen heeft ze in het wild de namen genoemd. Echt knap, zo vaak heeft ze die kinderen niet gezien.

Als we in een nieuwe speeltuin zijn of iets anders dat aantrekkelijk zou moeten zijn voor kinderen, gaat Hannah vaak eerst alle aanwezigen zorgvuldig observeren, eventueel stokstijf stilstaand. Op kinderen en honden rent ze vervolgens af, met wisselende respons.

Hannah houdt meer van spelen met echte dingen dan met voorbedacht speelgoed: we hebben de grootste moeite om telefoons, afstandsbedieningen, make-up, laptops en andere spullen waar we zuinig op zijn uit haar handen te houden. Het lukt eigenlijk maar matig, ook omdat we vaak verschrikkelijk om haar moeten lachen (dat doen we stiekem ivm kans op karakterbederf). Hannah rent de trap op en af als ze daar zin in heeft, ze valt Jonas lastig als die rustig op de WC zit. Als ze haar zin wil krijgen, houdt ze gemakkelijk langer vol dan Jonas doet. Als wij dreigen weg te lopen als ze niet mee wil komen: geen probleem voor Hannah, ze blijft minutenlang grimlachend stilstaan, armpjes over elkaar. Ze ziet álles, als ik speentjes probeer weg te moffelen of een speelgoedje wegleg voor het eten weet ze die ook dagen later nog precies te vinden. Als we iets kwijt zijn vragen we het Hannah. Ze weet van elk stuk wasgoed in de wasmand van wie het is, dat spelletje doet ze ook vaak bij wijze van puzzel.

Laatst had Hannah straf, ze moest op de gang, ze kreeg een standje, daarna goedmaken, terugkeren in de kamer, daar viel ze, ze werd getroost op schoot, ze kreeg een knuffel en een slokje water. Anderhalf uur later maakte de Grote Beer dit allemaal ook mee. Eindeloos stond het beest op de gang, met gebogen hoofd voor Hannah’s priemende wijsvinger ‘jij heel stout!’. Daarna viel Beer en werd hij op identieke wijze getroost. Vervolgens speelde ze de hele scène nog een keer. Het was een vermakelijk gezicht, en onthullend om te zien hoe zij dit blijkbaar ervaart.